تفاوت ربع سکه بانکی و غیربانکی چیست؟
ربع سکه به دلیل وزن کم، به عنوان کالایی برای سرمایهگذاری و هدیه دادن محبوب است. تفاوت ربع سکه بانکی و ربع سکه غیربانکی مثل تفاوت سایر سکههاست. از آنجایی که بازار سکهها در ایران پیچیدگیهای منحصر به خودش را دارد؛ در این مقاله از پارسی نو، با انواع ربع سکه، عوامل موثر بر تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی، فرمول محاسبه قیمت ربع سکه و نیز بانکهایی با قابلیت سوددهی در ازای دریافت سکه و طلا آشنا میشوید.
انواع سکه
قبل از صحبت در رابطه با تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی، بد نیست توضیحاتی کلی درباره سکههای بانکی و غیربانکی بدهیم. در جدول مقایسهای زیر، به مقایسه سکه بانکی و غیر بانکی پرداختیم.
| سکه بانکی | سکه غیربانکی |
|---|---|
| وزن دقیق و مشخصی دارد. | وزن آن دقیق نیست و میتواند اندکی از سکه بانکی سبکتر باشد. |
| این سکه را بانک مرکزی ضرب میکند. | این سکه را افراد یا کارگاههای خصوصی ضرب میکنند. |
| از عیار ۹۰۰ در هزار (معادل ۲۱/۶ عیار) برخوردار است. | عیار مشخصی ندارد و ممکن است از عیار سکه بانکی کمتر باشد. |
| عرضه آن در بستهبندیهای پلمپ شده که آرم و مشخصات بانک مرکزی را دارد، انجام میشود. | یا بستهبندی نداشته یا بستهبندیهای غیر استانداردی دارد. |
| حباب قیمتی دارد. | از لحاظ اصالت و عیار، این نوع سکه تضمین شده نیست و احتمالا تقلبی باشد. |
| از لحاظ اصالت و عیار، مورد قبول بوده و ضمانت دارد. | از آنجایی که اصالت و عیار آن تضمین شده نیست، قیمت آن در مقایسه با سکه بانکی کمی پایینتر است. |
| – | حباب قیمتی ندارد یا از سایر سکه ها کمتر است. |
جدول انواع سکه بانکی و غیربانکی
ربع سکه چیست؟
برای آنکه با تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی آشنا شوید، اول باید بدانید ربع سکه چیست. برای اولین بار، ربع سکه پیش از انقلاب اسلامی ضرب شد. منظور از ربع سکه، آنهایی است که از سال ۱۳۵۸ و در بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ضرب شدهاند. این سکهها به نشان حرم امام رضا (ع) و عبارت علیعلیعلی مزین هستند.
مشخصات ربع سکه
- وزن: وزن ربع سکه بهار آزادی ۲٫۰۳۳۲۵ گرم بوده که معادل یک چهارم وزن سکه تمام بهار آزادی ۱٫۸۳۰۵۹۵۵ گرم میشود.
- درصد خلوص: عدد ۹۰۰ یا ۱۰۰۰ به معنای درصد خلوص طلا در این سکه است.
- عیار: عیار این سکه معادل ۲۲ بوده و به این معناست که ۹۱٫۶٪ آن از طلا تشکیل شده و باقی آن شامل فلزات دیگر مانند: نقره و مس میشود.
- قطر: قطر ربع سکه ۱۶ میلیمتر است.
انواع ربع سکه
پرداختن به تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی نیازمند شناخت انواع ربع سکه است. در حالت کلی، ربع سکه دو تقسیمبندی؛ ربع سکه جمهوری اسلامی و ربع سکه پهلوی را دارد. هر یک از این انواع، شامل زیرمجموعههای دیگری نیز میشوند:
ربع سکههای پهلوی
- ربع سکه پهلوی بانکی
- ربع سکه پهلوی عادی (غیربانکی)
ربع سکههای جمهوری اسلامی
- ربع سکه عادی (یا غیربانکی)
- ربع سکه تاریخ پایین بانکی (زیر ۸۶)
- ربع سکه ۸۶ بانکی
نقش عکس بارگاه امام رضا (ع) و عبارت علیعلیعلی روی ربع سکههای جمهوری اسلامی وجود داشته و عکس پهلوی و نقش شیر و خورشید هم روی ربع سکههای پهلوی قرار دارد. البته تفاوت عکس ربع سکه بانکی و غیر بانکی فقط محدود به ظاهر آنها نمیشود؛ چرا که هر کدام ویژگیهای منحصر به فردی دارند.
ظاهر ربع سکه پهلوی و جمهوری اسلامی با یکدیگر متفاوت است.
انواع ربع سکههای بانکی
در جدول زیر انواع ربع سکه بانکی را با توضیحات معرفی کردیم؛
| نام ربع سکه | توضیحات |
|---|---|
| ربع سکه پهلوی بانکی | به دستور بانک مرکزی و دربار پهلوی از سال ۱۳۳۸ تا ۱۳۵۸ سکههای پهلوی تولید و به بازار وارد شدند. این سکهها انواع مسطح، برجسته و با نقوش مختلف را دارند. در حال حاضر ربع سکه پهلوی بانکی، جنبه کلکسیونی داشته و مبادلهای با آن در بازار روز طلا انجام نمیشود. |
| ربع سکه بانکی (زیر ۸۶) جمهوری اسلامی ایران | این ربع سکهها را بانک مرکزی جمهوری اسلامی میسازد و تاریخ ضرب آنها به قبل از سال ۱۳۸۶ برمیگردد. معامله و خرید و فروش این ربع سکه قانونی است. از طرفی به دلیل حباب کم، محبوبیت زیادی دارند. ربع سکه قبل ۸۶ مثل سایر انواع ربع سکه، وزنی معادل ۲/۰۳۳ گرم دارد. |
| ربع سکه ۸۶ بانکی جمهوری اسلامی ایران | در بازار، این ربع سکه رایجترین نوع بوده که هنوز هم بانک مرکزی آن را تولید و وارد بازار میکند. |
انواع ربع سکههای غیربانکی
با انواع ربع سکههای غیربانکی در جدول زیر آشنا شوید.
| نام ربع سکه | توضیحات |
|---|---|
| ربع سکه عادی یا غیربانکی جمهوری اسلامی ایران | این ربع سکه را کارگاههای طلاسازی به جای بانک مرکزی میسازند. همچنین تاریخ ضرب روی قیمتشان تاثیری ندارد. به جای آن، روی قیمت ربع سکه غیربانکی اجرت ساخت در نظر گرفته میشود. خرید و فروش این سکه غیر قانونی است. |
| ربع سکه پهلوی عادی (غیربانکی) | این ربع سکهها در کارگاهها تولید و به بازار عرضه میشوند و در حال حاضر میان تعدادی از طلافروشان، قابل معامله هستند. البته هر چند این معاملات انجام میشود؛ اما باید بدانید خرید و فروش آنها غیرقانونی است. این سکهها اجرت ساخت دارند و برخلاف ربع سکه پهلوی بانکی، حباب در آنها به میزان اندکی وجود دارد. |
تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی
علت تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی مشابه با سایر انواع سکههاست. از آنجایی که ضرب سکههای غیربانکی در کارگاههایی خارج از نظارت بانک مرکزی انجام میشود، روی قیمت این سکهها، اجرت ساخت تاثیر دارد. قیمت ربع سکه بانکی، وابسته به میزان عرضه و تقاضا و نوسانات بازار است. به همین خاطر، برای آنکه میزان دقیق تفاوت قیمت ربع سکه بانکی و غیربانکی را حساب کنید، ابتدا باید قیمت لحظهای سکه بانکی و غیربانکی را داشته باشید.
فرمول محاسبه قیمت ربع سکه بهار آزادی
در بازارهای جهانی عیار طلای معامله شده ۲۴ است. عیاری که ربع سکه بهار آزادی دارد هم ۲۱٫۶ است. چنانچه عدد ۲۱٫۶ را بر ۲۴ تقسیم کنید، عدد ۰٫۹ حاصل میشود. پس از آنکه این عدد را در وزن ربع سکه بهار آزادی ضرب کردید، قیمت آن به دست میآید.
فرمول محاسبه قیمت ربع سکه بهار آزادی:
(((قیمت اونس جهانی طلا × نرخ دلار آزاد) ÷ ۳۱٫۱ ) × ۰٫۹ سکه × وزن سکه) + حق ضرب
عوامل نوسان قیمت ربع سکه بهار آزادی
فاکتورهایی که در نوسان قیمت ربع سکه بهار آزادی تاثیر دارند، مشابه همان فاکتورهایی هستند که قیمت سکههای دیگر را تغییر میدهند.
- این عوامل شامل قیمت جهانی طلا و قیمت دلار میشود که به صورت روزانه تغییر میکنند.
- از طرفی عواملی مثل هزینه ضرب سکه بانک مرکزی و کارمزد عرضه سکه در بانک هم روی تغییرات قیمت تاثیرگذار هستند. البته تغییر در این ارقام به ندرت اتفاق میافتد.
- نیاز به سرمایه کمتر برای خرید، باعث افزایش تقاضا و به وجود آمدن تغییراتی در قیمت ربع سکه بهار آزادی میشود. همچون افزایش تقاضا در ایام خاصی از سال مانند روزهای نزدیک عید یا مناسباتهایی که قیمت سکه را از طریق حباب قیمتی افزایش میدهد.
